Yola Çıkarken ve Yolda Yapılacaklar
Kliniğe varana kadar geçen sürede doğru davranmak, bazı vakalarda dişin kurtarılıp kurtarılamayacağını belirler.
Yerinden çıkan diş — ilk 30 dakika
Kalıcı bir diş tamamen yerinden çıktıysa zaman en kritik faktördür. Kök yüzeyindeki canlı hücreler kuruduğunda ölür ve dişin yeniden tutunma şansı hızla azalır.
Dişi yalnızca kron kısmından — görünen beyaz bölümden — tutun, köküne kesinlikle dokunmayın. Kirlenmişse süt ya da serum fizyolojik ile kısaca durulayın; asla fırçalamayın, ovalamayın ve sabun kullanmayın. Dişi süt içinde ya da hastanın kendi tükürüğünde taşıyın. Kuru bir mendile sarmak, kurtarma şansını büyük ölçüde ortadan kaldırır. Süt dişleri geri yerleştirilmez; altındaki kalıcı diş tomurcuğuna zarar verebilir.
Kanama ve travma
Çekim yerinden ya da yaralanmadan kaynaklanan kanamada, temiz bir gazlı bez ya da temiz bir bez parçası bölgeye konup 30-45 dakika sıkıca ısırılmalıdır. Ara ara açıp kontrol etmek pıhtıyı bozar ve kanamayı uzatır.
Kan sulandırıcı kullanıyorsanız bunu mutlaka belirtin; ilacı kendi kararınızla kesmeyin. Çene travmasından sonra kapanışınız değiştiyse ya da ağzınızı normal açamıyorsanız bu önemli bir bulgudur ve bildirilmelidir.
Şişlik ve apse
Şişliğe asla sıcak uygulamayın. Sıcak, o bölgedeki kan akımını artırarak iltihabın çevre dokulara yayılmasını hızlandırır.
Yanağa dıştan aralıklı soğuk uygulayabilirsiniz. Şişliği iğneyle ya da başka bir şeyle patlatmaya çalışmayın. Ilık tuzlu suyla çalkalamak rahatlatır. Yüze yayılan, göz altına ya da boyuna doğru ilerleyen şişlik, yutkunma veya nefes almada zorluk ve ateş varsa bu ciddi bir tablodur; yola çıkarken mutlaka arayıp durumu bildirin.
Sık yapılan ve zarar veren hatalar
- Ağrı kesici tabletini diş etinin üzerine koymak — kimyasal yanık yapar
- Şişliğe sıcak kompres ya da sıcak su torbası uygulamak
- Kırılan kaplamayı ev tipi ya da süper yapıştırıcıyla yapıştırmak
- Reçetesiz antibiyotiğe başlamak — tabloyu maskeler, sorunu çözmez
- Yerinden çıkan dişi kuru mendile sarmak
- Ağrıyan dişi hiç kullanmayıp diğer tarafı günlerce zorlamak
Yanınıza almanız gerekenler
- Kırık diş parçası, düşen kron ya da kaplama
- Düzenli kullandığınız ilaçların listesi ya da kutuları
- Kan sulandırıcı kullanıyorsanız adı ve dozu
- Bilinen alerjileriniz, özellikle antibiyotik alerjisi
- Varsa önceki röntgenleriniz ve tedavi raporlarınız
- Kalp kapağı, protez eklem veya diyabet bilgisi
Gündoğmuş'tan Gelen Hastalar İçin Tek Ziyarette Tedavi
Acil dışındaki tedavilerde de aynı ilke geçerli: geldiğiniz gün mümkün olan en çok işi tamamlamak.
Aynı gün tamamlanabilen işlemler
Randevu alırken Gündoğmuş'tan geldiğinizi belirtmeniz yeterli. Size uzun bir zaman dilimi ayrılır ve muayene, röntgen ile tedavi aynı gün içinde yapılır.
- Muayene, röntgen ve tedavi planının aynı ziyarette tamamlanması
- Birden fazla dolgu ile diş taşı temizliğinin birlikte yapılması
- Cerrahi çekim ile aynı bölgedeki restorasyonun birlikte planlanması
- Uygun vakalarda kanal tedavisinin tek seansta bitirilmesi
- Kompozit bonding ve estetik düzeltmeler
- Aynı haneden birkaç kişinin arka arkaya tedavisi
Aşamalı tedavilerde randevu planı
İmplant ve protez tedavileri aşamalı ilerler ve belirli aralıklarla gelmeyi gerektirir. Bu randevuları baştan planlıyoruz.
Hangi randevunun ne zaman ve ne için gerektiği önceden söylenir, tarihler toplu olarak verilir ve mümkün olduğunda aile bireylerinin randevularıyla aynı güne denk getirilir. Böylece her aşama için ayrı bir yolculuk gerekmez.
Yola çıkmadan önce arayın
Telefonda durumunuzu anlattığınızda tedavinin kapsamı netleşir ve size uygun uzunlukta bir randevu ayrılır. Gerekli hazırlık siz gelmeden yapılır; geldiğinizde beklemezsiniz.
Acil bir durumda ise yolda uygulamanız gerekenleri öğrenirsiniz; yukarıda anlatılan adımlar sonucu doğrudan etkiler. Telefon muayenenin yerini tutmaz, ancak yolculuğunuzu boşa çıkarmamak için en değerli adımdır.
Gündoğmuş'un Hangi Mahallelerinden Hastalarımız Geliyor?
İlçe 29 mahalleden oluşur ve dağlık coğrafyası nedeniyle yerleşimler dağınıktır.
Merkez ve çevresi
İlçe merkezi ve yakın mahalleler, nüfusun yoğunlaştığı bölgedir.
Bu bölgeden gelen hastalarımızda planlı tedaviler ve acil başvurular birlikte görülür.
- Fatih
- Rasih Kaplan
- Senir
- Ortakonuş
- Kalecik
- Eskibağ
Dağ ve orman mahalleleri
İlçenin ormancılık ve hayvancılığa dayalı, dağınık yerleşimli mahalleleridir. Kış aylarında yol koşulları değişebilir.
Bu mahallelerden gelen hastalar için sonbaharda kontrol olmak ve tedaviyi tek ziyarette toplamak pratik bir yaklaşımdır.
- Köprülü
- Karadere
- Güneycik
- Çamlıalan
- Kozağacı
- Karaköy
- Umutlu
- Balkaya
- Serinyaka
- Pembelik
- Çayırözü
Aynı adlı mahalleler
Gündoğmuş'ta da Yeniköy adlı bir mahalle bulunur. Antalya'da Yeniköy adı altı ayrı ilçede geçer.
Randevu alırken ya da yol tarifi isterken mahalle adının yanında ilçeyi de belirtmek karışıklığı önler. Aynı durum Kozağacı ve Karaköy gibi adlar için de geçerlidir.
Diş Ağrısının Kaynağını Ayırt Etmek
Diş ağrısı tek bir tabloya işaret etmez; ağrının nasıl başladığı, ne kadar sürdüğü ve neyle arttığı kaynağı büyük ölçüde belli eder.
Hassasiyet mi, Sinir İltihabı mı?
Hassasiyette ağrı soğuk, sıcak veya tatlı ile başlar ve uyaran ortadan kalktığında saniyeler içinde geçer. Genellikle açığa çıkmış kök yüzeyi, aşınmış mine ya da yeni yapılmış bir restorasyonun geçici etkisi söz konusudur. Bu tablo çoğu zaman koruyucu uygulamalar ve fırçalama tekniğinin düzeltilmesiyle yönetilir.
Sinir iltihabında ise ağrı uyaran olmadan da başlar, dakikalarca sürer, gece yatar pozisyonda artar ve ağrı kesiciye kısmen yanıt verir. Sıcakla belirginleşip soğukla geçici olarak azalması ileri bir tabloyu düşündürür. Bu ayrımı yapmak, dolgu ile kanal tedavisi arasındaki kararı belirlediği için muayenede ısı ve ısırma testleriyle desteklenir.
Apse ve Şişlik
Bakteriler kök ucundan çevre dokuya geçtiğinde iltihap birikimi oluşur. Diş dokunmaya ve ısırmaya duyarlı hâle gelir, hastalar sıklıkla o dişin uzamış gibi hissedildiğini söyler. Diş eti üzerinde küçük bir kabarıklık ortaya çıkabilir ve akıntı olduğunda ağrı geçici olarak azalabilir; bu iyileşme değildir.
Şişliğin yanağa, göz altına ya da çene altına yayılması, ağız açmakta zorlanma, yutkunma güçlüğü, ateş ve genel halsizlik acil değerlendirme gerektiren bulgulardır. Bu belirtilerde, özellikle yutkunma veya nefes almada zorlanma varsa vakit kaybetmeden en yakın hastanenin acil servisine başvurulmalıdır. Klinik olarak biz de gece dâhil her saatte ulaşılabilir durumdayız.
Vakit Kaybetmeden Değerlendirilmesi Gereken Bulgular
- Yanakta, göz altında veya çene altında büyüyen şişlik
- Ağız açmakta veya yutkunmakta zorlanma
- Ateş ile birlikte seyreden diş ağrısı
- Darbe sonrası yerinden oynayan veya çıkan diş
- Çekim sonrası durmayan kanama
- Ağrı kesiciye rağmen geçmeyen, gece uykudan uyandıran ağrı
- İki haftadan uzun süren, iyileşmeyen ağız içi yara
Tedavi Sonrası Bakım ve Kontrol Düzeni
Tedavinin başarısı yalnızca yapıldığı gün değil, sonrasındaki bakım ve takip düzeni ile belirlenir.
Dolgu ve Kanal Tedavisi Sonrası İlk Günler
Dolgu sonrası birkaç gün soğuğa karşı hafif hassasiyet olabilir; bu genellikle azalarak kaybolur. Ancak ısırırken belirli bir noktada rahatsızlık sürüyorsa dolgunun kapanışta yüksek kalmış olması muhtemeldir ve basit bir aşındırma ile düzeltilir. Bu ayarın yapılmaması dişte ağrıya ve zamanla çatlağa yol açabilir.
Kanal tedavisi sonrasında dişin çevresindeki dokular iyileşene kadar ısırma hassasiyeti sürebilir. Bu dönemde diş üst yapısı tamamlanana kadar sert gıdalardan kaçınmak gerekir. Geçici dolgunun düşmesi ise beklenmeden bildirilmelidir; açık kalan kanal sistemi yeniden bakteri ile temas eder.
Protez ve İmplant Sonrası Takip
Yeni bir protezin dokuya alışma dönemi vardır. İlk günlerde konuşma ve çiğnemede farklılık hissedilmesi olağandır; buna karşılık belirli bir noktada oluşan yara, protezin o bölgede baskı yaptığını gösterir ve uyumlama gerektirir. Protez kullanılmadan bekletilirse dokular değişir ve uyum daha da zorlaşır.
İmplant çevresindeki dokular da doğal dişte olduğu gibi iltihaplanabilir. İmplantın kendisi çürümez ancak çevresindeki kemik desteği plak birikimine bağlı olarak kaybedilebilir. Bu nedenle implant uygulanan hastalarda ara yüz temizliği ve düzenli kontrol, tedavinin ayrılmaz bir parçası olarak planlanır.
Uzaktan Gelen Hastada Kontrol Takvimi
- Kontrol randevusunun yapılacak diğer işlemlerle aynı güne toplanması
- İlk değerlendirmenin gerektiğinde telefonla yapılıp gerekiyorsa randevuya dönüştürülmesi
- Yola çıkmadan önce randevunun teyit edilmesi
- Önceki radyografi ve tedavi kayıtlarının yanınızda bulunması
- Kullanılan ilaçların güncel listesinin getirilmesi
- Aile bireylerinin muayenelerinin aynı güne planlanması
- Beklenmedik bir şikâyette gece dâhil klinikle iletişime geçilmesi
Gündoğmuş'dan Diş Polikliniği Arayanlar İçin
Gündoğmuş bölgesinden gelen hastaların bir bölümü aramasını 'diş kliniği' yerine 'diş polikliniği' olarak yapıyor; ikisi arasındaki fark bir kalite sıralaması değil ruhsat sınıfıdır ve neyin yapılabileceğini belirler.
Gündoğmuş hastası için pratik karşılığı ne?
Gündoğmuş'dan gelen bir hastada bunun karşılığı şudur: cerrahi, kanal tedavisi, protez ve ortodonti aynı adreste yürütülür, üç ayrı yere gitmeniz gerekmez. Gündoğmuş ile klinik arasındaki yaklaşık 160 kilometrelik mesafe düşünüldüğünde bu fark, yolculuk sayısını doğrudan azaltır. Gündoğmuş'dan poliklinik arayan hastalar için ruhsat sınıfları arasındaki ayrımın ayrıntılı anlatımı diş polikliniği sayfamızda yer alıyor.
