Yaşlılıkta Ağız Sağlığı ve Protez Uyumu
İleri yaşta değişen yalnızca dişler değil, dişlerin durduğu zemindir.
Protez neden zamanla gevşer?
Çene kemiği, üzerine binen yüke göre şekillenen canlı bir dokudur. Diş kökü çiğneme kuvvetini kemiğe ilettiği sürece kemik korunur; diş çekildiğinde bu uyarı ortadan kalkar ve kemik hacmi kademeli olarak azalır. Kayıp ilk yıllarda daha hızlıdır ve sonrasında yavaşlayarak sürer.
Tam protez, kemiğin oluşturduğu sırt üzerine oturur ve tutunmasını büyük ölçüde bu zeminin biçiminden alır. Zemin küçüldükçe protezin iç yüzeyi ile doku arasında boşluk oluşur; protez oynar, konuşurken düşer ve altına yemek kaçar. Çözüm genellikle protezi tamamen yenilemek değil, iç yüzeyini yeni zemine göre besleyerek uyarlamaktır. Boşluğu yapıştırıcıyla kapatmak geçici bir çözümdür ve uzun sürdüğünde kemik kaybını hızlandırabilir.
İleri yaşta öne çıkan diş sorunları
- Diş eti çekilmesiyle açığa çıkan kök yüzeylerinde çürük
- Birden çok ilaç kullanımına bağlı ağız kuruluğu
- El becerisindeki azalma nedeniyle zorlaşan fırçalama
- Yıllar içinde aşınmış dişlerde hassasiyet ve kırılma
- Protez altında gelişen mantar enfeksiyonu
- Yumuşak dokuda iyileşmeyen yara veya renk değişikliği
Günlük bakımda pratik değişiklikler
Kök yüzeyi mine kadar sert değildir ve daha düşük asit düzeyinde çözünür; bu nedenle diş eti çekilmesi olan kişilerde florür içeriği yüksek diş macunu ve ara yüz fırçası önem kazanır. El becerisi azaldıysa kalın saplı ya da elektrikli fırça, kavrama zorluğunu belirgin biçimde azaltır.
Protez kullanan kişilerde iki alışkanlık belirleyicidir. Birincisi protezin gece çıkarılmasıdır: mukozanın dinlenmesi, protez altında mantar enfeksiyonu gelişme olasılığını azaltır. İkincisi protezin diş macunuyla değil, protez fırçası ve uygun temizleyiciyle yıkanmasıdır; macun aşındırıcıdır ve yüzeyde çizikler bırakır. Protez kaynatılmamalı, sıcak suya bırakılmamalıdır — biçimi bozulur. Dişsiz olsanız bile yılda en az bir kez yumuşak doku muayenesi gerekir.
Esentepe'dan Kliniğe Ulaşım, Randevu ve Acil Başvuru
Esentepe bölgesinden gelen hastalar için yol, randevu ve acil başvuru düzeni.
Esentepe'dan kliniğe geliş
Esentepe, Antalya'nın Kepez ilçesine bağlıdır; Kepez merkez ilçelerden biri ve kliniğe yaklaşık 6 kilometre uzaklıkta. Esentepe ile aynı güzergâhı kullanan Emek, Göçerler, Kanal, Kültür gibi çevre mahallelerden gelen hastalarımız da bulunuyor. Kliniğe Esentepe yönünden gelirken konumu WhatsApp hattımızdan isteyebilirsiniz.
Esentepe için randevu düzeni
Bu mesafede Esentepe'dan gelen hastalarda tedaviyi seanslara bölmek sorun yaratmaz; kontrol randevularına gelmek de kolaydır. Kepez genelinden gelen hastalarda olduğu gibi Esentepe'dan gelen aileler için de randevular arka arkaya planlanabilir.
Esentepe'dan acil başvuru
Esentepe'dan gece yola çıkmak kısa sürer; acil bir tabloda beklemeden gelin, yola çıkarken aramanız hazırlığın önceden yapılmasını sağlar. Esentepe'dan acil gelen hastada da sıra, geliş saatine göre değil şikâyetin ciddiyetine göre belirlenir; klinik 7 gün 24 saat açıktır. Yüze yayılan şişlik, yutkunma veya nefes almada zorluk ve ateşle seyreden diş ağrısında en yakın acil sağlık kuruluşuna başvurun.
Protez Temizliği: Doğru ve Yanlış Bilinenler
Protez akrilik yüzeyi doğal dişten daha gözeneklidir; mikroorganizmalar bu gözeneklere yerleşir. Temizliğin doğru yapılması, hem protezin ömrü hem ağız sağlığı için doğal diş fırçalamak kadar önemlidir.
Günlük düzen
Bu adımlar her gün tekrarlanmalıdır:
- Yemeklerden sonra protezi çıkarıp su altında durulamak
- Günde bir kez protez fırçası ve sıvı sabunla fırçalamak
- Damak ve diş etini yumuşak fırça ile masaj yaparak temizlemek
- Gece çıkarıp temiz suda ya da tabletli çözeltide bekletmek
- Lavabo dolu ya da havlu serili şekilde çalışmak — düşerse kırılır
Yapılmaması gerekenler
Diş macunu protez üzerinde kullanılmamalıdır; aşındırıcıdır ve yüzeyde mikro çizikler bırakır, bu çizikler de leke ve bakteri tutar. Sıcak su akriliği deforme eder ve protez bir daha oturmaz. Çamaşır suyu metal parçaları bozar ve akriliğin rengini açar. Sert fırça ve ovma tozları da aynı şekilde yüzeyi bozar.
Protez stomatiti
Protezin oturduğu damakta kızarıklık, yanma hissi ve bazen beyaz kaplama görülüyorsa genellikle mantar enfeksiyonu söz konusudur. En sık sebepler protezle uyumak, yetersiz temizlik ve uyumunu kaybetmiş protezdir. Tedavi antifungal ilaçla birlikte protezin dezenfeksiyonunu ve uyumunun düzeltilmesini gerektirir; yalnızca ilaçla tekrarlar.

































































